Van interne catalogus tot strategische hefboom: ruim 20 jaar ReUse-cultuur
Wat startte als een interne catalogus van herbruikbare softwarecomponenten bij Smals, groeide doorheen de jaren uit tot een strategisch instrument voor kennisuitwisseling, samenwerking tussen instellingen en efficiënte digitalisering in de overheidssector.
De eerste ReUse-catalogus, een initiatief gestart in 2007, kwam voort uit een simpele vaststelling: veel herbruikbare componenten bestonden binnen Smals, maar de kennis ervan was verspreid over verschillende IT-teams. Een transversaal team kreeg toen de opdracht om deze componenten te centraliseren en te helpen bij hun hergebruik in nieuwe projecten.
Bij de opstart telde de catalogus minder dan tien componenten, gedocumenteerd via PDF-bestanden op het Smals-intranet. Enkele historische componenten, zoals de e-Box, het Flux-systeem, het Werkgeversrepertorium en Identity & Access Management (IAM), zijn vandaag nog altijd aanwezig in de huidige catalogus. Hieruit blijkt de continuïteit en de evolutie ervan.
Hergebruik als duurzame cultuur
Dankzij regelmatige update-campagnes, een brede participatie van IT-teams en de steun van het management is software-hergebruik binnen Smals geleidelijk tot een cultuur uitgegroeid.
Tegelijkertijd is de catalogus meegegroeid met belangrijke technologische veranderingen. Architecturen, standaarden en tools werden gemoderniseerd, met steeds meer aandacht voor standaardisatie, de kwaliteit van de code en herbruikbare REST-API’s.
Momenteel omvat de catalogus een honderdtal componenten, diensten en API’s. Zo kunnen de teams voortbouwen op wat al bestaat, de ontwikkeling versnellen en de samenhang van de digitale oplossingen versterken.
Europese erkenning en concrete resultaten
2018 was een belangrijke mijlpaal: de ReUse-catalogus werd, dankzij een samenwerking met de openbare instellingen van sociale zekerheid en gezondheidszorg, online toegankelijk voor het publiek. Dit versterkt de zichtbaarheid van de beschikbare componenten en vergemakkelijkt het delen van kennis binnen het ecosysteem van de overheid.
Het initiatief overstijgt snel het universum van Smals en breidt zich uit naar de hele Belgische sociale zekerheid en gezondheidszorg.
Deze dynamiek werd in 2019 beloond met de Sharing & Reuse Award van de Europese Commissie. Het eHealth-platform kreeg erkenning als Europees initiatief voor gemeenschappelijke IT-diensten met de grootste impact voor burgers en bedrijven. Deze prijs werd uitgereikt in Boekarest in het kader van een Europees programma dat hergebruik en samenwerking tussen overheidsinstanties bevordert.
In datzelfde jaar vermeldde het activiteitenverslag van Smals voor het eerst een geschatte besparing dankzij hergebruik, geraamd op meer dan 10 miljoen euro. In 2025 bedroeg dit bedrag al meer dan 45 miljoen euro per jaar.
Blik op de toekomst
Het ReUse-initiatief blijft evolueren. Het gebruik van artificiële intelligentie opent nieuwe perspectieven: binnenkort zal een AI-prototype onze analisten helpen om geschikte componenten op te sporen die het best bij hun behoefte passen, zonder dat ze de ReUse-catalogus in detail hoeven te kennen.
Momenteel is het ReUse-team deel van een bredere structuur binnen Smals, het team 'Innovation-Synergy-ReUse'. Dit streeft hetzelfde doel na: de synergie tussen instellingen versterken, bestaande herbruikbare middelen optimaal benutten en de ontwikkeling van nieuwe toepassingen ondersteunen.
